Zohran Mamdani Kral Charles'a Seslendi: "105 Karatlık Elması İade Edin"

ABD’nin New York kentinde dikkat çeken bir diplomatik çıkış yaşandı. New York Belediye Başkanı Zohran Mamdani, İngiltere Kralı Charles III’a seslenerek, İngiliz tacının en tartışmalı parçalarından biri olan Koh-i-Noor elmasının Hindistan’a iade edilmesi gerektiğini söyledi.

Hint asıllı Amerikalı siyasetçi Mamdani, Kral Charles’ın ABD ziyareti kapsamında katıldığı programlar sırasında düzenlenen basın toplantısında konuştu. 11 Eylül 2001 saldırılarında hayatını kaybedenler için düzenlenen anma töreni öncesinde açıklama yapan Mamdani, “Kuh-i Nur Elması Hindistan’a iade edilmeli” diyerek dikkatleri üzerine çekti. Mamdani ayrıca Kral ile birebir görüşme fırsatı bulması halinde bu konuyu doğrudan gündeme getireceğini ifade etti.

Günün ilerleyen saatlerinde düzenlenen anma töreninde iki isim bir araya geldi. Kral Charles, Dünya Ticaret Merkezi’nde bulunan anıta çiçek bırakarak 11 Eylül kurbanlarını andı. Görüşmenin ardından Buckingham Sarayı, Mamdani’nin iade çağrısına ilişkin yorum yapmaktan kaçındı.

Sömürge geçmişinin sembolü

105 karatlık Koh-i Noor elması, dünyanın en ünlü ve en tartışmalı mücevherlerinden biri olarak biliniyor. İlk kayıtları 18. yüzyıla uzanan elmasın, Babür İmparatorluğu döneminde “Tavus Kuşu Tahtı”nın bir parçası olduğu belirtiliyor. 1849 yılında İngiliz Doğu Hindistan Şirketi’nin Pencap’ı ilhak etmesiyle İngilizlerin eline geçen elmas, bir yıl sonra Kraliçe Victoria’ya sunuldu.

Kraliçe Victoria’nın isteğiyle 1852 yılında yeniden kesilerek bugünkü formuna kavuşan elmas, zamanla İngiliz kraliyet tacının en önemli parçalarından biri haline geldi. Ancak “uğursuzluk” getirdiğine dair inanış nedeniyle yalnızca kraliçeler tarafından takıldı.

Hindistan hükümeti, bağımsızlığını kazandığı 1947 yılından bu yana elmasın iadesini talep etmeyi sürdürüyor. Pek çok Hintli için Koh-i Noor, İngiliz sömürge döneminin en güçlü sembollerinden biri olarak görülüyor.

Bugün Londra’da kraliyet mücevherlerinin sergilendiği bölümde korunan elmas, aradan geçen yıllara rağmen uluslararası tartışmaların odağında yer almaya devam ediyor. Mamdani’nin son çıkışı ise bu tarihi tartışmayı yeniden gündemin üst sıralarına taşıdı.