Adidas’ın Reklamındaki İsrail Detayı Kriz Çıkardı

Dünyaca ünlü spor giyim markası Adidas, uzuv kaybı yaşayan bireyler için hayata geçirdiği “Single Shoe Service” (Tek Ayakkabı Hizmeti) kampanyasının İsrail'deki tanıtımında eski İsrail askeri Shalev Biton'a yer vermesinin ardından tepkilerin odağına yerleşti. Sosyal medyada büyüyen eleştiriler boykot çağrılarına dönüşürken, şirket tartışmaların ardından özür açıklaması yaptı.

Tek Ayakkabıyı Yarı Fiyatına Alma İmkânı

Adidas'ın “Single Shoe Service” uygulaması, amputasyon veya uzuv farklılığı nedeniyle yalnızca tek ayakkabıya ihtiyaç duyan kişilere yönelik geliştirildi. Uygulama kapsamında uygun müşteriler, bir çift ayakkabı almak yerine ihtiyaç duydukları tek ayakkabıyı çiftin satış fiyatının yüzde 50'sine satın alabiliyor.

Ocak ayında 23 Avrupa ülkesinde başlatılan hizmetin daha sonra Asya ve Orta Doğu'daki pazarlara doğru genişletildiği bildirildi. Adidas, uygulamanın temel amacının engelli bireylerin ayakkabıya erişimini kolaylaştırmak ve gereksiz yere bir çift ayakkabı satın alma zorunluluğunu ortadan kaldırmak olduğunu belirtiyor.

Eski İsrail Askerinin Kullanılması Tepki Çekti

Ancak kampanyanın İsrail ayağında kullanılan isimlerden biri tartışmayı farklı bir boyuta taşıdı. Eski İsrail askeri Shalev Biton, İsrail'deki Adidas mağazalarında kampanyanın tanıtımı için hazırlanan posterlerde yer alan 11 engelli sporcudan biri oldu. Söz konusu posterlerin yalnızca İsrail'de kullanıldığı ve küresel kampanyanın parçası olmadığı belirtildi.

Biton, Mayıs 2021'de İsrail ordusunun Nahal Tugayı'nda görev yaptığı sırada, Gazze'den ateşlenen bir tanksavar füzesinin sınırın İsrail tarafındaki askeri araca isabet etmesi sonucu ağır yaralandı. Saldırının ardından sol bacağı ampute edilen Biton, rehabilitasyon sürecinden sonra protez bacakla koşmaya başladı.

Gazze'deki Amputasyonlar Tartışmanın Merkezinde

Biton'un amputelere yönelik bir kampanyada kullanılması, özellikle Filistin yanlısı aktivistlerin tepkisine neden oldu. Eleştirilerde, Gazze'de savaş nedeniyle binlerce Filistinlinin uzuv kaybı yaşadığına dikkat çekilerek eski bir İsrail askerinin böyle bir kampanyada öne çıkarılmasının duyarsızlık olduğu savunuldu. Sosyal medyada Adidas ürünlerinin boykot edilmesi yönünde çağrılar yapılmaya başlandı.

Dünya Sağlık Örgütü'nün (DSÖ) mayıs ayında yayımlanan tahminlerine göre, Gazze'de Ekim 2023'ten bu yana 5 binden fazla travmatik uzuv amputasyonu ve 22 binden fazla ciddi ekstremite yaralanması kaydedildi. Yaşamı değiştiren yaralanmalara maruz kalanların dörtte birine kadarının çocuklardan oluştuğu belirtildi.

Tartışmaya ünlü isimler de dahil oldu. İspanyol oyuncu Javier Bardem, kampanyaya tepki göstererek Adidas'a yönelik boykot çağrılarına destek veren isimlerden biri oldu.

Adidas'tan Özür Geldi

Tepkilerin uluslararası boyuta ulaşmasının ardından Adidas, 7 Eylül'de konuyla ilgili açıklama yaptı. Şirket, yerel ekip tarafından gerçekleştirilen tanıtımda kullanılan bir görselin güçlü tepkilere neden olduğunun farkında olduklarını belirterek, kimseyi incitme niyetlerinin bulunmadığını ve etkilenen kişilerden özür dilediklerini açıkladı.

Adidas ayrıca tartışmalı tanıtımın yerel bir çalışma olduğuna işaret ederek “Single Shoe Service” uygulamasının küresel ölçekte kapsayıcılığı artırmayı amaçladığını vurguladı.

Şirket, hizmetin Avrupa, Asya ve Orta Doğu'da genişlemeye devam ettiğini; Filistin, Birleşik Arap Emirlikleri, Lübnan, Suudi Arabistan, Kuveyt, Katar ve Mısır'ın da programın genişleme alanları arasında bulunduğunu açıkladı. Adidas, gelen geri bildirimleri dikkate almaya ve çalışmalarının şirketin kapsayıcılık değerlerini yansıtmasını sağlamaya devam edeceğini bildirdi.