Trump-Fed gerilimi küresel alarm veriyor: Financial Times'tan Türkiye vurgulu uyarı
ABD Başkanı Donald Trump'ın Fed Başkanı Jerome Powell'a yönelik baskısı, küresel piyasalarda merkez bankası bağımsızlığı tartışmasını yeniden alevlendirdi. Financial Times analizinde, Beyaz Saray ile Fed arasındaki gerilimin para politikasını siyasallaştırabileceği uyarısı yapılırken, Türkiye'de 2019'daki Merkez Bankası başkan değişimi de örnek gösterildi.
ABD Başkanı Donald Trump’ın, ABD Merkez Bankası (Fed) Başkanı Jerome Powell’ı hedef alan çıkışları, küresel ekonomi açısından riskli bir tablo ortaya koyuyor. Financial Times’ta yayımlanan analizde, II. Dünya Savaşı’ndan bu yana küresel ekonomik düzenin en güçlü iki aktörü olan Beyaz Saray ile Fed’in “açıkça birbirleriyle savaş halinde” olmasının dünya kamuoyuna olumsuz bir mesaj verdiği belirtiliyor.
Eski Hollanda Merkez Bankası Başkanı Klaas Knot, ABD’nin geçmişte piyasa ekonomisini destekleyen kurumları savunan bir liderlik sergilediğini vurgulayarak, "ABD, özgür dünyanın lideriydi ve piyasa ekonomisinin gelişmesi için gerekli olduğuna inandığımız türden kurumları destekliyordu. İyi bir örnek teşkil ediyordu. Şimdiyse görünüşe göre tamamen farklı bir örnek teşkil etmeyi seçmişler" ifadelerini kullanıyor.
Powell'a büyük jüri celbi
Fed Başkanı Powell, pazar günü yaptığı açıklamada Adalet Bakanlığı’nın kendisine büyük jüri celbi gönderdiğini duyurdu. Celbin, geçen yıl Senato Bankacılık Komitesi’nde Fed binalarının yenilenmesine ilişkin verdiği ifadeyle bağlantılı bir “cezai iddianame tehdidi” içerdiğini aktardı. Powell, bu “eşi benzeri görülmemiş” adımın asıl nedeninin Trump’ın eleştirdiği para politikası kararları olduğunu savundu.
Faizleri indirmediği gerekçesiyle Powell’ı sık sık eleştiren Trump ise soruşturmadan önceden haberi olmadığını öne sürerken, 29 Aralık’ta Powell hakkında hukuki süreç başlatılmasının değerlendirildiğini açıklamıştı.
Türkiye örneği analizde hatırlatıldı
Analizde, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın 2019 yılında Murat Çetinkaya’yı Merkez Bankası Başkanlığı görevinden alması da hatırlatılıyor. Erdoğan’ın bu adımıyla “küresel normları hiçe saydığı” savunulurken, sonrasında TL’nin değer kaybettiği ve enflasyonun yükselmesiyle “uzun bir ekonomik istikrarsızlık döneminin başladığı” ifade ediliyor. Ancak makalede, “Ancak Erdoğan yönetimi bile, ülkesinin en üst düzey finansal yetkilisinin suçlu olabileceğini öne sürmedi” deniliyor.
Washington ile Fed arasındaki gerilimin, Merkez Bankası’nın bağımsızlığını zedeleyerek ABD para politikasının “siyasileşmesine” yol açabileceği uyarısı yapılırken, eski Fed Başkan Yardımcısı Lael Brainard da soruşturmanın sonuçsuz kalsa bile “tehlikeli bir emsal oluşturduğunu” vurguluyor.